Το πλαίσιο εκπροσώπησης των ασφαλισμένων στις διοικητικές αρχές
Ένα βασικό πρόβλημα ή καλύτερα μια βασική ταλαιπωρία που βιώνουν καθημερινά οι έλληνες φορολογούμενοι και ασφαλιζόμενοι, είναι αυτό της εκπροσώπησης τους στις δημόσιες διοικητικές υπηρεσίες . Οι επισκέψεις εκπροσώπων των πολιτών στις υπηρεσίες χωρίς τα κατάλληλα έγγραφα αντιπροσώπευσης έχει σαν αποτέλεσμα την ταλαιπωρία χιλιάδων πολιτών καθημερινά καθώς και επαγγελματιών όπως λογιστών και δικηγόρων .
Με αφορμή λοιπόν πλήθος ερωτημάτων που διατυπώθηκαν σε υπηρεσίες εκδόθηκε εγκύκλιος από την οικονομική διεύθυνση του ΕΦΚΑ με την οποία διευκρινίζεται επαρκώς το πλαίσιο της εκπροσώπησης των πολιτών στις διοικητικές αρχές. Ο εκπρόσωπος θα πρέπει να είναι νόμιμα εξουσιοδοτημένος είτε με συμβολαιογραφικό πληρεξούσιο είτε με άλλη εξουσιοδότηση η οποία έχει επικυρωθεί για το γνήσιο της υπογραφής του εντολέα από οποιαδήποτε διοικητική αρχή.
Επιπροσθέτως με την εν λόγω εγκύκλιο παρέχονται διευκρινίσεις σχετικά με την πληρεξουσιότητα και τη χρονική ισχύ των εξουσιοδοτήσεων. Συγκεκριμένα, για τα θέματα αντιπροσώπευσης και πληρεξουσιότητας τονίζεται ότι πληρεξουσιότητα είναι η εξουσία αντιπροσώπευσης που παρέχεται με δικαιοπραξία. Οι πράξεις για τις οποίες παρέχεται η δυνατότητα να εκτελεστούν από τον αντιπρόσωπο προσδιορίζονται μέσα στο ίδιο το πληρεξούσιο έγγραφο. Ανάλογα με το πόσο ευρεία είναι η δυνατότητα του αντιπροσώπου να πράττει για λογαριασμό του πληρεξουσιοδοτούντος, τα πληρεξούσια έγγραφα διακρίνονται σε γενικά και ειδικά.
Με το γενικό πληρεξούσιο έγγραφο παρέχεται στον αντιπρόσωπο ευρεία δυνατότητα δράσης (π.χ. η πληρεξουσιότητα που παρέχεται για όλες τις απαραίτητες ενέργειες κύριες και παρεπόμενες, για την έκδοση συνταξιοδοτικής απόφασης). Με το ειδικό πληρεξούσιο έγγραφο η εξουσία του αντιπροσώπου περιορίζεται σε συγκεκριμένες πράξεις, οι οποίες καθορίζονται ρητά. Η πληρεξουσιότητα παύει για λόγους γενικούς όπως, πλήρωση προθεσμίας, η γεγονότος, όπως ανάκληση, θάνατος ή δικαιοπρακτική ανικανότητα αυτού που έδωσε ή αυτού που έλαβε την πληρεξουσιότητα. Επίσης, η πληρεξουσιότητα παύει από τη στιγμή που περατώθηκε η έννομη σχέση στην οποία στηρίζεται.
Ειδική αναφορά γίνεται και στην έννοια της εξουσιοδότησης . Ειδικότερα τονίζεται η διαφορετικότητα της εξουσιοδότησης από την πληρεξουσιότητα , με την οποία συγγενεύει μόνο ως προς τη δομή και τη λειτουργία. Οι διατάξεις της πληρεξουσιότητας μπορούν να εφαρμοστούν κατ’ αναλογία για την εξουσιοδότηση, όποτε αυτό κρίνεται αναγκαίο.
Αναφορικά με την ισχύ της εξουσιοδότησης, σύμφωνα με τον Αστικό Κώδικα, δεν καθορίζεται συγκεκριμένο διάστημα ισχύος της προς τρίτο πρόσωπο, αλλά η ισχύς της εξαρτάται από το είδος της έννομης σχέσης για την οποία έχει δοθεί.
Εξουσιοδότηση που δόθηκε για την διεκπεραίωση συγκεκριμένης υπόθεσης, ισχύει μέχρι την περάτωση αυτής, ενώ θεωρείται ότι ισχύει και για τις επιμέρους ενέργειες, οι οποίες ενδεχομένως απαιτούνται, υπό την προϋπόθεση ότι οι ενέργειες αυτές περιγράφονται επαρκώς στο σώμα της εξουσιοδότησης και ότι ο ίδιος εξουσιοδοτών δε θα έχει ανακαλέσει την εξουσιοδότησή του.
Τέλος, τονίζεται ότι το έγγραφο της εξουσιοδότησης εκδίδεται για μια αιτία, επιδεικνύεται πάντα το πρωτότυπο και σε κάθε περίπτωση πρέπει να φέρει όλα τα τυπικά στοιχεία της εγκυρότητάς της ( δηλαδή να αναφέρονται ειδικώς οι ενέργειες για τις οποίες παρέχεται η εξουσιοδότηση, καθώς και το πρόσωπο το οποίο εξουσιοδοτείται, ιδιόχειρη υπογραφή του εκδότη, βεβαίωση του γνησίου υπογραφής).
Τα παραπάνω ισχύουν και κατά την εκπροσώπηση πολιτών στις διοικητικές αρχές από δικηγόρους. Πιο συγκεκριμένα, ο δικηγόρος που προσέρχεται στις υπηρεσίες του Ε.Φ.Κ.Α. για λογαριασμό του ενδιαφερόμενου πολίτη για να υποβάλει αίτηση ή να παρακολουθήσει την πορεία της υπόθεσής του με τη λήψη πληροφοριών ή να παραλάβει την τελική διοικητική πράξη, πρέπει να είναι νομίμως εξουσιοδοτημένος από τον ενδιαφερόμενο είτε με συμβολαιογραφική πράξη είτε με εξουσιοδότηση ή οποία φέρει την βεβαίωση του γνησίου της υπογραφής του ενδιαφερόμενου ή του νόμιμου αντιπροσώπου του από οποιαδήποτε διοικητική αρχή.
Δημήτριος Γαρνέλης
Οικονομολόγος
Λογιστής -Φοροτεχνικός Α’ τάξεως
Σύμβουλος Επιχειρήσεων Πιστοποιημένος Εισηγητής Σεμιναρίων
